Sirlərlə dolu qadın dünyası

Author: Tovuz Muxtarova

SOĞAN SUYU

Baş soğan yağda qovrulduqdan sonra üstünə su tökülür, daha sonra içinə xırda lobya, duz, istiot atılır. Lobya soğançada bişənə yaxın içərisinə ərik qurusu salınır. Qoz ləpəsi varsa xırda halda doğranıb…

KƏLLƏPAÇA (başayaq)

Kəlləpaça yağlı qoyun başından bişiriləndə daha dadlı olur. Bəzən mal ayağından da hazırlayırlar. Qoyunun başı ilə ayaqları ocaqda və yaxud qazda ütülür, bıçaqla qaşınır, isti-isti dırnaqları çıxarılır. Bəzən tükləri isti su ilə təmizləyirlər. Sonra dəmir şişlər ocaqda möhkəm qızdırılır, qalan xırda tükləri də ütülür. Bundan sonra ilıq suda bıçaqla qaşınaraq təmiz yuyulur.

PİTİ

Bizim ailələrdə və yeməkxanalarda çox iştahla yeyilən əziz xörəkdir.  Mümkün qədər qoyunun çox yağlı döş-maçasından, peysər, sərdəs ətindən bişirilir. Pitiyə ətlə bərabər quyruq da salınsa daha ləzzətli olar. Piti sümüklü ətdən də bişirilir. Saxsı külpələrdə bişirilən piti xüsusilə ləzzətli olur.

KÜFTƏBOZBAŞ

Bunun əti mümkün qədər yağlı və yumşaq olmalıdır. Bir qazanda noxud bişirilir, eyni zamanda yuyulmuş yumşaq ət doğrandıqdan sonra ət maşınının xırda gözündən soğanla birlikdə keçirilir. İçinə yuyulmuş düyü qatılır.…

SÜDLÜ SIYIQ (yayma)

Mümkün qədər yağlı südü qazanda qaynadırlar. 4 stəkan südə 1 stəkan düyü götürürlər. Təmizlənib yuyulduqdan sonra südün içərisinə töküb, bir az duz salırlar, yavaş-yavaş bişirirlər. Düyü bişdikdən sonra qazana zövqə…

DOĞRAMA

Azərbaycanın bütün rayonlarında xüsusən da yay-yaz aylarında yeyilən, ən asan və təmiz həzmə gedən yüngül yeməklərdən biridir. Belə hazırlanır: iri bir qaba qatıq və ya süzmə qoyulub su ilə atılanır.…

TURŞULU SIYIQ

Bu Azərbaycanın bir çox ailələrinin sevimli xörəyidir. Bunu əməköməci, cincilim, ispanaq, keşniş, şüyüd, nanə kimi göyərtilərdən bişirirlər. Əməkömənci, cincilim olmadıqda ispanaqdan istifadə edirlər. Yuxarıda göstərilən göyərtilər təmizlənir, doğranır, yuyulur. Soğanı…

DOVĞA

Dovğa həm ətli, noxudlu, ətsiz noxudsuz bişirilir. Ətli, noxudlu bişirilirsə, yuyulmuş ətin yumşaq hissəsindən kəsilib ət maşınından keçirilir. Həmin qiymədən xırda küftələr hazırlanır və suda bişirilir. Noxud da, düyü də ayrılıqda bişirilib hazır saxlanılır. Bəzən düyünü qatığın içində bişirirlər. Bu zaman düyü bişənə qədər qatığı arasıkəsilmədən bulamaq lazım gəlir.

DÜŞBƏRƏ

İstər yağlı qoyun, istərsə də yağlı mal ətini yuduqdan sonra sümükdən ayırır və ət maşınından soğanla birlikdə keçirib qiymə edirlər. Qiyməyə duz, istiot vurub əllə qarışdırırlar. Ətdən ayrılmış sümükləri qazana salıb qaynadırlar ki, bulyon alınsın. Yaxşı olar ki, soğanı ayrı qabda qızardıb həmin bulyona tökəsiniz. Bu zaman düşbərə daha dadlı və qidalı olur.

UMAC

Bu, ətsiz olur. Baş soğanı halqa-halqa doğrayıb yağda qızardırlar. Üstünə su tökdükdənsonra quru əvəliyi xırda-xırda ovub həmin suya əlavə edilir. Kənarda bir dayaz qaba ailə üzvlərinin sayına münasib un qoyulur. Ona bir az narın duz qatdıqdan sonra su çiləyib iki əllə ovuşdururlar.

Sulu xingal və əriştə:

Əgər qoyun əti ilə bişirilirsəəti təmiz yuduqdan sonra sümüklə birgə xırda-xırda doğrayır və qazana tökürlər.Xörək mal ətindən bişəsidirsə, yumşaq ət sümüklərdən ayrılır.İri sümüklər qazandakı suya salınır. Ət isə ət çəkən maşının iri gözündən keçirildikdən sonra duzlanır, xırda küftələr tutularaq sümük olan qazana tökülür. Tez-tez kəfi alınır. Yaxşı bişdikdən sonra mal ətinin iri sümükləri qazandan çıxarılır. Ət bişənədək, ayrı qabda qızardılmış baş soğana pomidor və ya tomat töküb bir qədər qaynatdıqdan sonra ət qazanına boşaldırlar.

Duru xəmir xörəkləri

Xəmir xörəkləri insan mədəsində yaxşı həzm olunur. Bu xörəklər bədəncə zəif adamlar üçün daha məqsadəuyğundur. Belə xörəklər də qoyun, toyuq və mal əti ilə hazırlanır. Ət olmadıqda süd və ya…

Borş

Mal və ya qoyun ətinin sümüklü hissələrindən bir qədər iri doğranılıb bişirilir. Tez-tez kəfi alınıb duz tökülür. Baş soğan kənarda halqa-halqa doğranıb yağda qızardılır. Qızardılmış soğana pomidor, yaxud tomat tökülür.…

ŞİLƏ

Bunun  hazırlanması ilkin mərhələdə ətli və ətsiz suplardakı kimidir. Fərq orasındadır ki, şiləyə yalnız düyü tökülür. Həm də düyü şorbaya nisbətən bir az çox tökülməlidir ki, qatı olsun. Şiləyə pomidor…

Suplar (şorbalar)

İstər ətli, istərsə də ətsiz suplara düyü, vermişel, makaron və ləpə (xırdalanmış noxud) seçə bilərsiniz. Bunların hamısı eyni qayda ilə hazırlanır. 1 kq və ya 0.8 kq mal əti, yaxud da 0.5 kq qoyun əti götürülüb, sümüyü ilə birlikdə 30-35 qram böyüklükdə doğranır, yuyulur, qaynar suya tökülür. Sonra duz əlavə edilir. Bulyon qaynağa düşənə kimi arabir kəfi alınır. Qazan ağzı örtülü qaynamalıdır. Mal əti gec bişdiyi üçün onu bir qədər çox qaynatmaq lazımdır

Pin It on Pinterest